Często słyszymy w rozmowach argument: „No ale znam kogoś, kto od czasu do czasu ogląda porno, ale żyje normalnym życiem, nie ma objawów uzależnienia, nie niszczy mu to relacji ani nie powoduje problemów, to kwestia siły woli”.

Tylko, że to zawsze dotyczy ludzi dorosłych i to niezbyt dobrych w korzystaniu z internetu. Rodzaj dostępnej pornografii bardzo się zmienił w ciągu ostatnich kilkunastu lat.

W tej chwili jest jej więcej, bardziej zróżnicowanej, bardziej okrutnej, a przede wszystkim – to nie statyczne obrazki oglądane przez starsze pokolenie w czasopismach czy ładujące się przez kilka minut w przeglądarce. To filmy, miliony filmów. Przez to jest ona – łatwiej dostępna, bardziej wciągająca, łatwiej uzależniająca, oraz coraz bardziej perwersyjna. To wszystko ma konsekwencje.

Co neurobiologia mówi o rozwoju mózgu?

Mózg człowieka dojrzewa aż do 23-25 roku życia. Przy czym największy wpływ mają w tym okresie doświadczenia i środowisko. [1]

Mózg nastolatka jest bardziej podatny na nagrody. A zatem szybciej się uzależni od porno niż mózg dorosłego. [2]

Do tego indukcja ΔFosB jest silniejsza u młodych osobników, niż u dorosłych. Czyli zmiany w strukturze mózgu następują silniej i są bardziej trwałe. [3]

Jak pornografia działa na emocje dzieci i nastolatków?

Wskutek kontaktu z pornografią u dzieci i młodzieży pojawia się poczucie osamotnienia, a nawet depresja. [4]

Polskie badania pokazują, że większość nastolatków reaguje na pornografię niepokojem, zdenerwowaniem, napięciem. Odczuwane pobudzenie seksualne to jedno, ale towarzyszą temu silne negatywne emocje, u części ludzi utrzymujące się kilka dni, tygodni a nawet miesięcy [5].

Jak pornografia wpływa na seksualność młodej osoby?

Kolejny problem – pornografia powoduje, że młody człowiek staje się zdezorientowany co do własnej seksualności. [6]

Jednym z powodów jest prawo pierwszych połączeń (zjawisko imprintingu seksualnego), co prostym językiem oznacza, że pierwsze doświadczenia seksualne mają wpływ na naszą seksualność. [7]

Gdy pierwsze doświadczenia seksualne to podniecenie (a często też masturbacja i orgazm) w odpowiedzi na pornografię zawierającą sceny przemocy lub wywołujące obrzydzenie praktyki seksualne prowadzi to do sporego zamieszania w seksualności.

Młody człowiek zadaje sobie pytania typu – czy skoro podnieciła mnie scena gwałtu to jestem psychopatą? Czy jeśli podnieciła mnie scena seksu gejowskiego to jestem homoseksualistą? Itp.

Prawdziwa odpowiedź to – jesteś w wieku burzy hormonalnej, gdy każdy rodzaj seksualnej treści będzie podniecający. To, że akurat zacząłeś oglądać pornografię pełną przemocy oznacza tyle, że przemoc zaczęła ci się kojarzyć seksualnie. To jest do odkręcenia, ale nie będzie łatwe.

Pornografia powoduje też u młodych ludzi większą skłonność do podejmowania kontaktów seksualnych z przypadkowymi partnerami (mimo deklaracji pragnienia wierności) i przedmiotowego traktowania tych osób. Jednocześnie człowiekowi trudno jest wejść w prawdziwie bliską relację z drugą osobą. [8]

opr. Bogna Białecka, psycholog

BIBLIOGRAFIA:

 [1] Straunch B. (2003) The Primal Teen-What the New Discoveries About the Teenage Brain Tell Us About Our Kids. Doubleday

Giedd JN „Structural magnetic resonance imaging of the adolescent brain” Annals of the New York Academy of Sciences (2004), 1021(1), s. 77-85

[2] Sturman D. , Moghaddam B. „Striatum processes reward differently in adolescents versus adults” PNAS 2011 109/5 1719–1724, doi: 10.1073/pnas.1114137109

[3] Ehrlich ME, Sommer J, Canas E, Unterwald EM (2002) Periadolescent mice show enhanced DeltaFosB upregulation in response to cocaine and amphetamine. J Neurosci 22(21): 9155–9.

[4] Ybarra, M.L. and Mitchell, K.J. (2005). Exposure to Internet pornography among children and adolescents: A National Survey. CyberPsychology & Behavior, 8(5), 473-486.

[5] Źródło danych: www.eukidsonline.net . Analizy i szczegółowe informacje udostępnione przez L. Kirwil – EU Kids Online PL, 2014-12-21. na potrzeby raportu Stowarzyszenia Twoja Sprawa, (http://twojasprawa.org.pl/slide-view/chronmy-dzieci-przed-pornobiznesem-wezwanie-do-dzialania/#.VadrNGYSqJ4)

[6] Peter, J., & Valkenburg, Patti M. Adolescents’ exposure to sexually explicit internet material, sexual uncertainty, and attitudes toward uncommitted sexual exploration: Is there a link? Communication Research, (2008) 35, 569-601.

[7] Kępiński, A. (1988). Z psychopatologii życia seksualnego, (s. 7). Warszawa: PZWL.

[8] Häggström-Nordin, E., Hanson, U., Tyden, T. „Associations between pornography consumption and sexual practices among adolescents in Sweden” Int tional Journal of STD& AIDS, (2005) 16, s. 102-107